Đến các trang khác: Căn bản về Hóa học, Hóa học Phổ thông, Cấu tạo nguyên tử, Chất và hỗn hợp.

Dưới đây là phần nội dung Vật chất là gì? của phần Hóa học Phổ thông.

Quảng Cáo

  1. Đặt vấn đề
  2. Vậy vật chất là gì?
  3. Tóm tắt

1. Đặt vấn đề

Mỗi ngày, trong cuộc sống, chúng ta tiếp xúc với rất nhiều “vật chất”. Cái bàn, cái ghế, ly nước, bong bóng, quyển sách, v.v. tất cả đều là “vật chất”. Thế có bao giờ các bạn tự hỏi rằng: “Vật chất thực sự là gì? Cái gì thì có thể gọi là vật chất?”

Thông thường, hầu hết mọi người đều cho rằng mọi thứ chúng ta sờ được, chúng ta thấy được đều có thể gọi là “vật chất”. Tuy nhiên, có một vài thứ chúng ta không thể sờ được và cũng không thể thấy được, chẳng hạn như không khí. Vậy không khí có phải vật chất hay không?

Quảng Cáo

Câu trả lời là CÓ. Vậy thì tại sao không khí lại là vật chất? Để xác minh điều đó, chúng ta cần phải có một định nghĩa, một khái niệm riêng rằng vật chất là gì. Và ngược lại, cái gì có tính chất như thế nào thì được gọi là vật chất.

2. Vật chất là gì?

Trước khi chúng ta bàn về “vật chất”, thì có lẽ các bạn nên xem đoạn clip nhỏ sau:

Quảng Cáo

Nếu như tiếng Anh của các bạn không tốt, các bạn có thể bỏ qua đoạn video này và tiếp tục đọc phần kế tiếp của bài này.

Thực tế, hằng ngày, chúng ta đều tiếp xúc với nhiều loại vật chất. Có thể lấy ví dụ các hoạt động hằng ngày như là:

  • Khi học bài, chúng ta tiếp xúc với sách vở, bút viết, bàn ghế, v.v.
  • Khi nấu ăn, chúng ta tiếp xúc với dụng cụ nấu ăn (bếp, nồi, chảo, đũa, v.v.) hoặc là các nguyên liệu (thịt sống, gia vị, v.v.)
  • Khi uống nước, chúng ta cũng tiếp xúc với chai nước, ly nước, và nước.
  • Nếu chúng ta đang ở một buổi tiệc, chúng ta có thể tiếp xúc với các vật chất khác như là bong bóng, bánh kem, nến, v.v.
  • Cha, mẹ, người thân xung quanh ta, hay những động vật (con chó, con mèo, v.v.) và cả những cây cỏ xung quanh ta, v.v.

Các nhà khoa học định nghĩa vật chất như sau:

Vật chất (hay vật thể) là tất cả mọi thứ có khối lượng và có thể tích.

Đọc qua khái niệm ở trên có lẽ các bạn cũng có một số thắc mắc nho nhỏ, thì bây giờ chúng mình cùng giải đáp những thắc mắc đó nhé.

Có thể coi như vật thểvật chất là cùng một khái niệm. Từ nay, blog sẽ dùng từ vật chất và vật thể thay thế cho nhau để các bạn độc giả quen với cách dùng từ này nhé.

Vậy thì có khối lượng và có thể tích là như thế nào?

Là đại lượng thể hiện sự nặng, nhẹ của vật chất.

Khối lượng thường được đo bằng đơn vị gram (và các đơn vị tương tự: kilogram, miligram, v.v.)

phần không gian mà vật chiếm chỗ. Hay nói cách khác, nếu vật có thể tích, vật đó hiển nhiên chiếm một vùng không gian nhất định.

Thể tích thường được đo bằng đơn vị mét khối hoặc Lít (và các đơn vị tương tự: miliLít, centimet khối, v.v.)

Xung quanh ta, vật chất hiện diện ở nhiều dạng khác nhau. Những dạng này được gọi là trạng thái tồn tại của vật chất. Vật chất tồn tại chủ yếu ở 3 trạng thái: rắn, lỏng và khí.

  • Rắn: là trạng thái mà vật chất có hình dạng rõ ràng, ví dụ như quả bóng, viên bi, bánh mì, máy tính, v.v.
  • Lỏng: là trạng thái mà vật chất có thể chảy được, ví dụ như nước lọc, dầu, xăng, v.v.
  • Khí: là trạng thái mà vật chất không phải là một khối sờ được, thấy được. Ví dụ về trạng thái khí bao gồm khí carbonic, không khí, gió, v.v.

Bây giờ, chúng ta cùng nhau xem thử “khối lượng”“thể tích” của từng trạng thái nhé.

Mỗi quyển sách, một con vật, một ly nước, v.v. khi đem đặt lên cân thì chúng ta sẽ có khối lượng của nó → vậy chất rắn có khối lượng.

Một quyển sách khi ta bỏ vào cặp, một viên bi khi ta bỏ vào hộp, một con gà ở trong sân, v.v. → tất cả đều chiếm một khoảng không gian nhất định, và bằng các phương pháp toán học, ta có thể tính được thể tích của các vật này → vậy chất rắn có thể tích.

→ Kết luận: vậy chất rắn là một dạng vật chất.

Cân sẵn một ly nước trống. Sau đó rót nước vào ly. Cân lại ly nước đó. Ta thấy khối lượng tăng lên → vậy chất lỏng có khối lượng.

Tiếp tục đổ nước vào ly, đến một lúc nào đó, ta thấy nước tràn ra ngoài ly → như vậy, rõ ràng nước đã chiếm một vùng không gian / thể tích nhất định trong ly.

→ Kết luận: vậy chất lỏng là một dạng vật chất.

Vì chúng ta không thể sờ được, thấy được chất khí nên chúng ta sẽ làm một vài thí nghiệm nhỏ để xác định xem khí có được gọi là vật chất hay không. (Các thí nghiệm ở đây đều được mô phỏng trong video ở trên)

Thí nghiệm 1 (được mô tả trong clip ở khoảng 2:36 – 2:54)

Thí nghiệm 2 (được mô tả trong clip ở khoảng 2:20 – 2:32)

3. Tóm tắt

Hãy tự tóm tắt lại trước khi bạn xem phần tóm tắt của blog nhé.

Vật chất (hay vật thể) là tất cả mọi thứ có khối lượng và có thể tích.

Vật chất tồn tại ở 3 trạng thái chủ yếu: rắn, lỏng, khí.

WEBSITE UY TÍN ĐẶT CƯỢC WORLD QATAR 2022

Xong rồi thì chúng ta cùng xem qua khái niệm về Chất và hỗn hợp nhé.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *